Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Aktualności

GAPLA – Galeria Plakatu Filmowego

Data publikacji: 11.10.2012

GAPLA – Galeria Plakatu Filmowego (www.gapla.fn.org.pl) – to kolejny po Fototece (www.fototeka.fn.org.pl) serwis internetowy, prezentujący zcyfryzowaną kolekcję materiałów okołofilmowych ze zbiorów Filmoteki Narodowej. Na starcie prezentujemy ponad 2 500 plakatów i afiszów filmowych wraz z krótką ich charakterystyką, z planem sukcesywnego powiększania tej kolekcji.

 

Serwis ma na celu edukacje i upowszechnianie kultury filmowej, zabezpieczenie zbiorów ikonograficznych Filmoteki Narodowej i ich opracowanie oraz cyfryzacja i prezentacja zbiorów ikonograficznych Filmoteki Narodowej w domenie cyfrowej.

                                                                              GAPLA ma prezentować cały zachowany w zbiorach Filmoteki Narodowej dorobek polskiej grafiki filmowej: od najstarszych zabytków grafiki użytkowej (np. plakatów reklamujących pokazy kinematografu braci Lumière w Krakowie), przez przedwojenne afisze i plakaty, powojenne plakaty do filmów polskich i zagranicznych, po współczesne plakaty do produkcji polskich i światowych. Ciekawy zbiór tworzą także plakaty do imprez filmowych: festiwali (m.in. w Gdańsku, Gdyni, Krakowie, Łagowie, Koszalinie), seminariów, wydarzeń filmowych czy przeglądów, organizowanych przez różne instytucje, w tym Filmotekę Narodową i kino Iluzjon, itp. W kolekcji tej znajdują się prace czołowych twórców Polskiej Szkoły Plakatu, m. in.: Henryka Tomaszewskiego, Romana Cieślewicza, Wojciecha i Stanisława Zameczników, Jana Lenicę, Eryka Lipińskiego, Franciszka Starowieyskiego oraz plakaty autorstwa artystów kolejnych generacji: Jana Młodożeńca, Wiktora Sadowskiego, Mieczysława Wasilewskiego, Andrzeja Pągowskiego, Jakuba Erola czy Stasysa Eidrigevičiusa.

Digitalizacja plakatów i afiszów w Filmotece Narodowej realizowana jest od roku 2008. Ambicją Filmoteki jest zdigitalizaowanie całego archiwalnego zbioru plakatów, dzięki czemu nie tylko zabezpieczymy oryginalne materiały, ale także stworzymy możliwość prezentacji bezcennej kolekcji w domenie cyfrowej.


O KOLEKCJI PLAKATÓW W ZBIORACH FILMOTEKI NARODOWEJ

W archiwum Filmoteki Narodowej plakaty gromadzone są od początku lat 60-tych. Pierwszą pozycją wpisaną do inwentarza był plakat autorstwa Romana Cieślewicza do filmu „Kapelusz Pana Anatola” w reżyserii Jana Rybkowskiego z 1957 roku. Obecnie zbiór liczy ponad 25 tys. zewidencjonowanych obiektów, od afiszów anonsujących pokazy kinematografu na ziemiach polskich po komercyjne plakaty z ostatnich lat. Na unikalny charakter zbioru Filmoteki wpływa fakt zgromadzenia plakatów do większości polskich i zagranicznych filmów kinowych, prezentowanych na polskich ekranach po II wojnie światowej, które planujemy w całości udostępnić w internecie. Plakaty pozyskiwane są do zbiorów głównie w drodze darów od dystrybutorów filmowych, wymiany z archiwami filmowymi oraz zakupu w antykwariatach lub od prywatnych kolekcjonerów (co dotyczy głównie plakatów przedwojennych).
Najstarsze plakaty z kolekcji pochodzą z końca XIX wieku i zapraszają na pierwsze w Krakowie (dawny zabór austriacki) pokazy „kinematografu”. Cenną kolekcję tworzą plakaty i afisze do filmów okresu międzywojnia. Przed wojną plakaty filmowe były, jak wszystkie druki ulotne, obiektem „jednorazowego użytku”, stąd ich charakterystyczna forma. Właściciele prowincjonalnych kin zamawiali w lokalnych drukarniach niewielkie nakłady afiszy literniczych w małych formatach, prezentujących tygodniowy repertuar. Niejednokrotnie łączyły one informacje o pokazach kinowych z anonsami o występach trup aktorskich lub koncertach. Cenne jako dokumenty, nie posiadają one szczególnych walorów artystycznych. Inaczej przedstawia się sprawa barwnych litografii. Jedynie kina w dużych miastach mogły sobie pozwolić na zamówienie projektu u grafika i wydruk w dużym nakładzie wielkoformatowego, litograficznego i barwnego plakatu, będącego nadal obiektem „sztuki komercyjnej”. Wiele z nich przetrwało lata wojny i to właśnie one stanowią najciekawszą część kolekcji. Na ich przykładzie możemy zaobserwować zmiany w artystycznym ujęciu plakatu filmowego i grafiki użytkowej w Polsce międzywojennej. Nietrudno dostrzec różnice pomiędzy tymi, posługującymi się malarską narracją z lat 20., a skrótowymi, operującymi spektrum różnorodnych technik, zawierającymi zabawne lub romantyczne odniesienia do treści filmu z lat 30.
Zbiór nie ogranicza się jedynie do obiektów stricte filmowych, zawiera ponadto plakaty powstałe na potrzeby różnorodnych imprez filmowych. Filmoteka może poszczycić się również ciekawym zbiorem zagranicznych plakatów do filmów polskiej produkcji – m.in. z: Japonii, Izraela, Skandynawii, RFN oraz krajów byłego bloku wschodniego.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Plakaty prezentowane w serwisie opatrzone są logo Filmoteki Narodowej i mogą być wykorzystywane jedynie w zakresie dozwolonego użytku osobistego oraz innych licencji ustawowych określonych w przepisach dotyczących ochrony praw autorskich, w tym także wizerunku osób fizycznych, zgodnie z rozdziałem 3 „Dozwolony użytek chronionych utworów” oraz art. 81 „Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych” z dn. 4 lutego 1994 (Dz. U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 z późn. zm.). Jakiekolwiek inne wykorzystywanie prezentowanych w serwisie plakatów, poza prawem do ich przeglądania, wymaga kontaktu z pracownikiem Zespołu Dokumentacji Historyczno-Filmowej e-mail: aczechowska@fn.org.pl, tel. 22 542 10 72.
Plakaty udostępniane są również w Bibliotece i Czytelni Filmoteki Narodowej.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Projekt internetowej prezentacji zcyfryzowanych plakatów filmowych ze zbiorów Filmoteki Narodowej odbywa się dzięki wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Repozytorium Cyfrowego Filmoteki Narodowej, poprzez program digitalizacyjny: Program Wieloletni KULTURA+ Priorytet: „Digitalizacja” w 2012 r. KULTURA+, który jest uchwalonym przez Radę Ministrów wieloletnim programem rządowym na lata 2011-2015, zarządzanym przez Narodowy Instytut Audiowizualny. Podstawowym celem Programu jest poprawa dostępu do kultury oraz zwiększenie uczestnictwa w kulturze społecznościach lokalnych. Głównym celem Priorytetu „Digitalizacja” jest wsparcie cyfryzacji zasobów kultury m.in. poprzez cyfrowe upowszechnianie zdigitalizowanych zbiorów.



 

Podziel się:  

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Szukaj